« Wróć

Segregacja odpadów medycznych

Istotną kwestią jest należyta segregacja odpadów i umieszczanie w oznakowanych różnymi kolorami wytrzymałych workach foliowych oraz specjalnych pojemnikach (do których trafiają na przykład przedmioty o ostrych zakończeniach, które mogłyby przedziurawić worek).
Chemikalia, takie jak choćby odczynniki, leki cytostatyczne albo cytotoksyczne, a także odpady amalgamatu dentystycznego powinny zostać oznaczone kolorem żółtym.
Kolor czerwony przeznaczony jest na odpady mogące wywoływać choroby, czyli na przykład zużyte podpaski, pieluchomajtki, resztki jedzenia z oddziałów zakaźnych, pojemniki na krew oraz organy i inne części ciała.


Odpady
oznaczają substancję lub przedmiot należący do jednej z kategorii określonych w załączniku do ustawy o odpadach, których personel medyczny pozbywa się, zamierza się pozbyć lub do ich pozbycia jest zobowiązany.


RODZAJE ODPADÓW MEDYCZNYCH

W zakładach opieki zdrowotnej wytwarzane są dwa rodzaje odpadów:

  1. ODPADY KOMUNALNE - nie stwarzają zagrożenia (opakowania, szkło, papier, niezakaźne resztki  pokarmowe)
  2. ODPADY MEDYCZNE - powstają w związku z udzielaniem świadczeń zdrowotnych oraz prowadzeniem badań i doświadczeń naukowych w zakresie medycyny:

Odpady medyczne niebezpieczne:

odpady specyficzne, zawierające żywe drobnoustroje chorobotwórcze lub (i) ich toksyny oraz inne formy zdolne do przeniesienia materiału genetycznego, o których sądzi się,  że wywołują choroby u ludzi i zwierząt. Są one o kodach klasyfikacyjnych 180102, 180103, 180180, 180183

Do odpadów specyficznych zalicza się:

  • ostre narzędzia
  • użyte materiały opatrunkowe
  • strzykawki, wenflony, aparaty po przetoczeniu krwi, kaniule, cewniki, jednorazowe opakowania na krew, rękawiczki jednorazowego użytku probówki, i pojemniki na probówki do analiz
  • pościel i fartuchy jednorazowego użytku, które pozostawały w kontakcie z zakażonym pacjentem, wydzielinami i wydalinami stanowiącymi potencjalne ryzyko zakażenia lub innym materiałem zakaźnym
  • pozostałości z żywienia pacjentów oddziałów zakaźnych
  • preparaty biologiczne, w tym aktywne szczepionki
  • kultury laboratoryjne
  • tkanki i szczątki ludzkie
  • i inne jeśli pozostawały w kontakcie z zakażonym pacjentem lub materiałem zakaźnym

odpady medyczne specjalne, zawierające substancje chemiczne, o których wiadomo lub co do których istnieją podstawy do sądzenia, że wywołują choroby niezakaźne u ludzi i zwierząt, o kodach klasyfikacyjnych: 180108, 180106, 1801. 

Do odpadów specjalnych zalicza się:

  • pozostałości cytostatyków
  • niektóre środki farmaceutyczne
  • odczynniki i błony fotograficzne
  • baterie
  • świetlówki, oleje, niektóre odczynniki chemiczne. substancje radioaktywne

odpady inne niż niebezpieczne - odpady powstałe przy świadczeniu usług medycznych, które nie stanowią zagrożenia dla ludzi ani środowiska.

Odpady medyczne nie mogą być unieszkodliwiane przez składowanie (na składowiskach śmieci) jak większość odpadów komunalnych. W celu unieszkodliwienia odpadów medycznych, zgodnie z zaleceniami WHO, stosuje się spalanie (PIROLIZĘ) oraz autoklawowanie, dezynfekcję fizyczną i chemiczną, działanie mikrofali.

GROMADZENIE I PRZECHOWYWANIE ODPADÓW

W przypadku gdy przewiduje się te same metody unieszkodliwienia, dopuszcza się wspólne zbieranie odpadów niebezpiecznych o różnej charakterystyce, np.

1. Każdy rodzaj odpadów niebezpiecznych Z WYJĄTKIEM ODPADÓW O OSTRYCH KOŃCACH I KRAWĘDZIACH, powinien być zbierany w miejscu ich powstawania do pojemników lub worków jednorazowego użytku, które gwarantują odpowiednie zabezpieczenie życia i zdrowia ludzi oraz środowiska:

  • worki jednorazowego użytku powinny być umieszczane na stelażach lub w sztywnych pojemnikach, tak aby wywinięta na około 20 cm górna krawędź nie uległa skażeniu
  • worek po napełnieniu należy zamknąć i przekazać do utylizacji (unieszkodliwienia)

2. Przedmioty o ostrych końcach i krawędziach powinny być zbierane do sztywnych, odpornych na przebicie   pojemników z nieodwracalnym zamknięciem

  • pojemniki te powinny znajdować się w miejscach powstawania odpadów
  • po napełnieniu pojemnik należy zamknąć, opisać i przekazać do unieszkodliwienia

3. Pojemniki lub worki na odpady należy wymieniać na nowe po napełnieniu 2/3 objętości, jednak nie  rzadziej niż raz dziennie
4. Niedopuszczalne jest otwieranie już raz zamkniętych pojemników lub worków jednorazowego  użytku, a w razie  uszkodzenia należy je w całości umieścić w innym, większym, nieuszkodzonym worku lub pojemniku.
5. Każdy pojemnik lub worek jednorazowego użytku powinien być widocznie oznakowany, nalezy odpisać rodzaj odpadów w  nim przechowywanych, miejsce powstania odpadów, podać datę  zamknięcia pojemnika lub worka, opisać dane pozwalające zidentyfikować osobę zamykającą  pojemnik lub worek.

Tak przygotowane opisane i zapakowane odpady trzeba regularnie przekazywać specjalistycznej firmie uprawnionej do przeprowadzania utylizacji odpadów medycznych.
Do tego czasu muszą być one odpowiednio przechowywane.

W zależności od rodzaju na przykład w temperaturze do 10 albo do 18 st. C, przez nie więcej niż 72 godziny, a maksymalnie 30 dni. Pomieszczenie powinno zostać zdezynfekowane oraz umyte każdorazowo po pozbyciu się magazynowanych w nim odpadów medycznych.

Utylizacja

Zgodnie z rozporządzeniem ministra zdrowia z 23 grudnia 2002 r. odpady takie nie mogą być poddawane odzyskowi. Istnieje kilka metod ich unieszkodliwiania.
Zakaźne substancje aktywne biologicznie, jak również odpady amalgamatu dentystycznego należy poddać odpowiedniej obróbce fizyczno-chemicznej.
Wspomniane cytotoksyczne i cytostatyczne leki można poddać jedynie procesowi termicznego przekształcania odpadów, czyli spaleniu w specjalnej spalarni.
Jest to zresztą najczęściej stosowane rozwiązanie w przypadku utylizacji odpadów medycznych.
Wśród innych wymienić można jeszcze dezynfekcję termiczną, poddanie działaniu mikrofal czy autoklawowanie.

Autor: Agnieszka Strzęciwilk - Rucińska
Więcej infromacji na stronie: http://opiekunblog.blogspot.com/

Partnerzy